IV OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA NAUKOWA

w ramach programu „Perspektywy nauki współczesnej – PERSPECTIVA”

PLATFORMA ZOOM, 28.11.2022 roku

Tytuł konferencji: Dialektyka narracji w nauce

 Kultura jako wyraz ludzkiej natury koduje w sobie pełnię człowieczeństwa. Wynika to z faktu, że kumuluje ona w swej treści to, czego człowiek zwyczajnie potrzebuje. To potrzeba czyni człowieka głównym sprawcą kultury. Daje się zauważyć, że pośród potrzeb jedne są bardziej zasadnicze, a inne jedynie cząstkowe. Poniekąd je wszystkie najlepiej pokazuje świat nauki. Stąd podstawowy podział na nauki filozoficzne i teologiczne, jak i nauki humanistyczne i techniczne. Nauki te uczą wrażliwości, aczkolwiek każda na swój sposób. Filozoficzne lubują się w logiczności i zrozumieniu całości tego, co po prostu jest. Nauki teologiczne wskazują na Tego, od którego zależy istnienie człowieka i świata. Humanistyczne rozważania zachwycają się opisem ludzkich doświadczeń, których ogrom stawia człowieka w centrum uwagi. Natomiast nauki techniczne odwzorowują, na ile potrafią, fizyczne tajniki wszechświata. Ważne jest, aby kultury nie wiązać wyłącznie z jednym rodzajem nauk. Kultura nie jest jedynie ani filozoficznym poszukiwaniem, ani teologiczną refleksją. Nie wolno jej także utożsamiać z humanistyką, a tym bardziej z postępem cywilizacyjnym. Każda redukcja jest niebezpieczna dla dobra człowieka, jego godności i praw. Zatem:

– jak nie błądzić? (FILOZOFIA);

– jak wnioskować? (NAUKI FORMALNE);

– jak nie tracić? (HUMANISTYKA);

– jak podziwiać? (NAUKI PRZYRODNICZE);

– jak budować? (TECHNIKA);

– jak otwierać? (TEOLOGIA).

 

Komitet naukowy konferencji:

Ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT; Ks. prof. Dariusz Lipiec; dr hab. Jan Wadowski, prof. PWr

Organizator:

Katedra Nowej Ewangelizacji Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu

Katedra Nauk Humanistycznych i Społecznych Politechniki Wrocławskiej

Diecezjalne Centrum Edukacyjne w Legnicy

Komitet organizacyjny:

ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT; dr Rafał Szopa; ks. dr Andrzej Ziombra; dr Jarosław Sempryk

Informacje organizacyjne:

Abstrakt referatu (600-700 znaków) należy przesłać do 24.11.2022 r. na adres e-mail: rafal.szopa@pwr.edu.pl – dr Rafał Szopa. Teksty referatów (do 35000 znaków), po uzyskaniu pozytywnej oceny Komitetu naukowego i recenzentów, będą zamieszczone w czasopiśmie "PERSPECTIVA" lub "SPOŁECZEŃSTWO", albo w publikacji zbiorowej. Udział prelegentów w konferencji jest gratisowy. Konferencja jest transmitowana na żywo przez społecznościowe portale: Facebook lub Youtube, o czym prelegenci są informowani.

P R O G R A M K O N F E R E N C J I

10:00 – 10:15 – Rozgrzewka techniczna – dr Rafał Szopa

10:15 – 10:30 – Otwarcie konferencji – ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT

 

SESJA PIERWSZA

10:30 – 10:45 – Wykład: Dialektyka egzystencji – dr Marek Błaszczyk

10:45 – 11:00 – Wykład: Doświadczenie „uwolnienia” – próba definicji – ks. mgr Tomasz Baczyński

11:00 – 11:15 – Wykład: Ojcostwo w narracjach mężczyzn przygotowujących się do założenia rodziny – mgr lic Andrei Ahapau

11:15 – 11:30 – Wykład: Czy poznamy kiedyś całą prawdę o Wszechświecie? – dr Rafał Szopa

11:30 – 11:45 – DYSKUSJA

11:45 – 12:00 – PRZERWA NA KAWĘ (indywidualnie)

 

SESJA DRUGA

12:00 – 12:15 – Wykład: Parametry religijności – jak zmierzyć religijność? – p. Małgorzata Wolf

12:15 – 12:30 – Wykład: Metoda czytania obrazu artystycznego – p. Klaudia Graczyk

12:30 – 12:45 – Wykład: Granice narracji naukowej – jeśli istnieją, to czy ograniczają? – ks. dr hab. Bogusław Drożdż prof. PWT

12:45 – 13:00 – Wykład: Synodalność? – znaczenie dla dyskursu teologicznego – dr Katarzyna Wasiutyńska

13:00 – 13:15 – DYSKUSJA

13:15 – ZAKOŃCZENIE KONFERENCJI

 

BIOGRAMY, TYTUŁY I ABSTRAKTY

BIOGRAM PRELEGENTA

Ks. mgr Tomasz Baczyński

TYTUŁ WYSTĄPIENIA

Doświadczenie „uwolnienia” – próba definicji

ABSTRAKT

Stworzony na obraz Boży człowiek otrzymał wolność. Jest ona miarą jego wielkości. Niewłaściwe jednak skorzystanie z tego daru doprowadziło człowieka do przynajmniej częściowej jego utraty i stania się „niewolnikiem”. Ta utrata przekłada się na różne sfery życia człowieka. Nie jest ona jednak definitywna, dzięki darowi Chrystusa nie musimy pozostawać w niewoli. Wolność może zostać odzyskana. Kiedy dzieje się to na płaszczyźnie fizycznej jest to najprostsze do opisania. Doświadczenie jednak uwolnienia w innych sferach życia wydaje się już nie tak proste do przekazania, jakkolwiek ma równie duży wpływ na życie człowieka. Odzyskanie wolności w sferach duchowej czy psychicznej może mieć dla niego nawet większe znaczenie niż wolność fizyczna.

 

Created in God’s image man received freedom. It is measure of his greatness. However, wrong use of this gift led man to at least to partial its loss and becoming a slave. This loss concerns varied spheres of human life. However, it is not final, thanks to Christ's gift, we do not need to remain in bondage. Freedom can be regained. When it happens on the physical plane it is the easiest to describe. However, the experience of being released in other spheres of life seems not so easy to pass on, although it has an equally large impact on human life. Regaining freedom in the spiritual or mental spheres may be even more important to him than physical freedom.

 

 

BIOGRAM PRELEGENTA

Małgorzat Wolf, urodzona 17.01.2000 we Wrocławiu. Jest studentką czwartego roku stacjonarnych studiów teologicznych na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu. Pisze pracę magisterską na temat religijności młodzieży w klasach trzecich i czwartych szkół licealnych w ujęciu socjologiczno-katechetycznym.

TYTUŁ WYSTĄPIENIA

Parametry religijności – jak zmierzyć religijność?

ABSTRAKT

Religijność to szeroki temat, którego badaniem zajmuje się socjologia religii. Na jakiej jednak podstawie opierają się często podawane statystyki o religijności narodów i grup społecznych? Nie zmierzymy przecież tego linijką i nie zważymy na wadze. W tym celu socjologowie religii opracowali szereg parametrów oraz zawierających się w nich wskaźników. Każdy parametr dotyczy innego aspektu życia religijnego a wskaźniki można modyfikować w zależności od rodzaju badania. Na przykład inne pytania zadamy badając wiedzę religijną wśród muzułmanów a inne wśród katolików. Jaki cel mają takie badania? Na pewno nie uchwytują one delikatnych niuansów ludzkiej duchowości. Nie jest to też ich celem. Poza zastosowaniem statystycznym mogą też służyć jako pomoc w misji duszpasterskiej. Ukazują one powszechnie popełniane błędy, tendencje myślowe lub ogólny stan religijny grupy. Z badań z powodzeniem winni korzystać duszpasterze.

 

 

BIOGRAM PRELEGENTA

Dr Katarzyna Wasiutyńska

TYTUŁ WYSTĄPIENIA

Synodalność? – znaczenie dla dyskursu teologicznego

ABSTRAKT

Zwołanie przez papieża Franciszka synodu poświęconego synodalności, spotkało się z bardzo różnymi reakcjami: od entuzjazmu, przez niepokój, do obojętności. Obok konkretnych działań, lub ich braku, na poziomie lokalnym i powszechnym, które w pierwszym rzędzie mają znaczenie pastoralne, ważna wydaje się towarzysząca temu procesowi pogłębiona refleksja teologiczna. O jej specyfice decyduje fakt, że przedmiot staje się jednocześnie metodą, a metoda kształtuje przedmiot tej refleksji. Należy zatem zapytać, czy to metodologiczne wyzwanie może, a nawet powinno mieć znaczenie dla współczesnego dyskursu teologicznego.

 

 

BIOGRAM PRELEGENTA

Mgr lic Andrei Ahapau, Uniwersytet Łódzki, Wydział Nauk o Wychowaniu, Katedra Teorii Wychowania

TYTUŁ WYSTĄPIENIA

Ojcostwo w narracjach mężczyzn przygotowujących się do założenia rodziny

ABSTRAKT

W swoim wystąpieniu swoją uwagę zwrócę na rozumienie ojcostwa u mężczyzn przygotowujących się do założenia rodziny. Materiał empiryczny został uzyskany za pomocą wywiadów pogłębionych (przebadano 30 mężczyzn). Po analizie materiału badawczego zostaną zaprezentowane wnioski.

 

 

BIOGRAM PRELEGENTA

Klaudia Graczyk, studentka czwartego roku studiów teologicznych na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu. Uczęszcza na seminarium z Katechetyki, gdzie pisze pracę magisterską na temat wykorzystania malarstwa podczas lekcji religii, na drugim poziomie edukacyjnym.

TYTUŁ WYSTĄPIENIA

Metoda czytania obrazu artystycznego

ABSTRAKT

Artyści w swoich dziełach potrafią przekazać odbiorcy wiele informacji. Poprzez różnego rodzaju alegorię albo symbolikę, są w stanie przedstawić pewne treści w sposób dosłowny, lub też ukryć je przed oczami adresata. Z tego powodu rozpoczęto badania nad analizą dzieła malarskiego. Znany historyk sztuki Erwin Panofsky wskazuje na dwa pojęcia, które należy poznać – ikonografię oraz ikonologię. Ikonografia zajmuje się klasyfikacją, jak również opisem obrazów, natomiast ikonologia to sposoby na ich interpretację. Jego metoda składa się z trzech części, z których każda kolejna coraz bardziej odsłania odbiorcom znaczenie dzieła. Dzięki temu adresaci są w stanie samodzielnie „odczytać”, co autor chciał im przekazać w swojej pracy.

 

 

BIOGRAM PRELEGENTA

Dr Marek Błaszczyk, filozof, związany z Uniwersytetem Mikołaja Kopernika w Toruniu. Zainteresowania naukowe: filozofia egzystencji, antropologia filozoficzna, filozofia hermeneutyczna

TYTUŁ WYSTĄPIENIA

Dialektyka egzystencji

ABSTRAKT

Celem wystąpienia będzie ukazanie dialektyczności (biegunowości) ludzkiej egzystencji. Zaznaczymy, nawiązując między innymi do filozofii Karla Jaspersa, Abrahama Joshuy Heschela czy Jacquesa Derridy, że oznacza ona syntezę pozornie sprzecznych jej elementów, ich wzajemne dopełnianie się i zazębianie. Pozwala tym samym pogodzić tkwiące w świecie sprzeczności, aporie, paradoksy i antynomie. Pozwala zarazem wykroczyć poza ramy klasycznej metafizyki (Arystotelesowsko-Tomaszowej), zasadzającej się w znacznej mierze na dualizmie. Będziemy argumentować na rzecz tezy, że dialektyczność jest specyficzną cechą (własnością) egzystencji, wiążąc się z holistycznym rozumieniem człowieka. Umożliwia bowiem postrzeganie go zarówno w kontekście jego zwierzęcej natury (jako „zwierzę rozumne”), jak i jego kulturotwórczej aktywności, przynależności społecznej czy religijnej.

 

BIOGRAM PRELEGENTA

Dr Rafał Szopa, absolwent Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, mgr teologii w zakresie filozofii oraz absolwent studiów podyplomowych filozoficzno-etycznych na PWT. Doktorat na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu w Instytucie Filozofii Chrześcijańskiej w zakresie filozofii. Pracownik Katedry Nauk Humanistycznych i Społecznych na Wydziale Zarządzania Politechniki Wrocławskiej. Prowadzi zajęcia z przedmiotów humanistycznych, takich jak: filozofia, wstęp do filozofii, etyka, etyka inżynierska, etyka nowych technologii, komunikacja społeczna. Tematyka publikowanych prac dotyczy teorii partycypacji bytu i jej zastosowań, ateizmu i filozofii przyrody, teorii poznania, transhumanizmu oraz nowych technologii w ujęciu filozoficznym. Był współorganizatorem konferencji międzynarodowych, uczestniczył czynnie w konferencjach w Polsce i za granicą. Popularyzuje naukę w ramach corocznych edycji Dolnośląskiego Festiwali Nauki. Współpracownik Studium św. Hildegardy z Bingen na PWT we Wrocławiu. Od 2020 r. członek rady naukowej czasopisma „Perspectiva – Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne”.

TYTUŁ WYSTĄPIENIA

Czy poznamy kiedyś całą prawdę o Wszechświecie?

ABSTRAKT

Postęp nauki wydaje się prowadzić do przekonania, że można odkryć całą prawdę o przyrodzie. Twierdzenie o niezupełności wskazuje, że nasza zdolność poszukiwania prawdy na podstawie matematyki posiada ograniczenia, ale używanie matematyki nie przekreśla nieustannego dążenia do prawdy, aby w jak największym stopniu ją poznać i mieć przekonanie, że nauka się skończy; że wyczerpiemy możliwości poznawcze nauki. Czy taki scenariusz jest możliwy? Odpowiedź pochodzi zarówno od nauk szczegółowych, jak i od filozofii. Z tych dwóch punktów widzenia zostaną zakreślone perspektywy odpowiedzi na tytułowe pytanie.

 

 

BIOGRAM PRELEGENTA

Dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT, kapłan diecezji legnickiej, profesor nadzwyczajny Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, kierownik katedry Nowej Ewangelizacji w Instytucie Historii Kościoła i Teologii Pastoralnej tejże uczelni; wykładowca w Wyższym Seminarium Duchownym Diecezji Legnickiej w latach 1996-2022; w latach 1996-2018 dyrektor Biblioteki seminaryjnej w Legnicy; w latach 2007-2012 sekretarz generalny I Synodu Diecezji Legnickiej; członek Zespołu ds. Nowej Ewangelizacji Konferencji Episkopatu Polski; asystent kościelny Katolickiego Stowarzyszenia „Civitas Christiana w diecezji legnickiej; dyrektor Diecezjalnego Centrum Edukacyjnego w Legnicy; od czerwca 2018 r. proboszcz parafii pw. Matki Bożej Królowej Polski w Legnicy. Redaktor naczelny dwóch naukowych periodyków: „Perspectiva. Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne” oraz „Społeczeństwo. Studia, prace badawcze i dokumenty z zakresu nauki społecznej Kościoła”. Od lutego 2021 r. postulator w procesie beatyfikacyjnym sługi Bożego Henryka II Pobożnego. Jest autorem kilku książek, blisko 200 artykułów naukowych i popularno-naukowych oraz kilkuset esejów. Zainteresowaniami naukowymi celuje w problematykę ewangelizacji („starej” i „nowej”) oraz duszpasterstwa i apostolstwa społecznego.

TYTUŁ WYSTĄPIENIA

Granice narracji naukowej – jeśli istnieją, to czy ograniczają? – ks. dr hab. Bogusław Drożdż prof. PWT

ABSTRAKT

Jeżeli człowiek jest bytem skończonym, to wszystko ma swoje granice: każda jego aktywność – poznawcza, moralna i wytwórcza. Ujęcie człowieka jako imago Dei wyznacza z pewnością nową perspektywę dla jego egzystencji. Czy rozumowy dyskurs nie ma w sobie intelektualnej „przedwiedzy”, która rozwesela jego poznawczy trud? Nadto subtelnie zachęca i prowadzi!

 

JUŻ ODBYŁY SIĘ:

III OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA NAUKOWA

w ramach programu "Perspektywy nauki współczesnej – PERSPECTIVA"

PLATFORMA ZOOM, 25.04.2022 roku

Tytuł konferencji: „Naturalizm i antynaturalizm nauki”

Komitet naukowy konferencji:

Ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT; Ks. prof. Dariusz Lipiec; dr hab. Jan Wadowski, prof. PWr

Organizator:

Katedra Nowej Ewangelizacji Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu

Katedra Nauk Humanistycznych i Społecznych Politechniki Wrocławskiej

Diecezjalne Centrum Edukacyjne w Legnicy

Komitet organizacyjny:

ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT; dr Rafał Szopa; ks. dr Andrzej Ziombra; dr Jarosław Sempryk

Informacje organizacyjne:

Abstrakt referatu (600-700 znaków) należy przesłać do 21 kwietnia 2022 r. na adres e-mail: rafal.szopa@pwr.edu.pl – dr Rafał Szopa. Teksty referatów (do 35000 znaków), po uzyskaniu pozytywnej oceny Komitetu naukowego i recenzentów, będą zamieszczone w czasopiśmie "PERSPECTIVA" lub "SPOŁECZEŃSTWO", albo w publikacji zbiorowej.

P R O G R A M   K O N F E R E N C J I

10:30 –10:45 – Rozgrzewka techniczna – dr Rafał Szopa

10:45 – 11:00 – Otwarcie konferencji – ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT

 

SESJA PIERWSZA

11:00 – 11:15 – Wykład: Intelektualna formacja katechety – mgr-lic. Natalia Mann-Bańbura

11:15 – 11:30 – Wykład: Specyfika metody naukowej teologii pastoralnej – ks. prof. dr hab. Dariusz Lipiec

11:30 – 11:45 – Wykład: Naukowość teologii w dzisiejszym świecie – ks. mgr Przemysław Rogusz

11:45 – 12:00 – Wykład: Wymiary kapłańskiej formacji – ks. mgr-lic. Jan Rajczakowski

12:00 – 12:15 – DYSKUSJA

12:15 – 12:30 – Przerwa kawowa (indywidualnie)

 

SESJA DRUGA

12:30 – 12:45 – Wykład: Antynaturalistyczny status prawdy w poznaniu filozoficznym – dr Robert Goczał

12:45 – 13:00 – Wykład: Spór o teizm umiarkowany – dr Marek Błaszczyk

13:00 – 13:15 – Wykład: Twierdzenie o niezupełności Gödela a rozwój nauk szczegółowych – dr Rafał Szopa

13:15 – 13:30 – Wykład: Racjonalność i ideologizacja racjonalności – ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT

13:30 – 13-45 – DYSKUSJA

13:45 – Zakończenie konferencji

 

TYTUŁY, ABSTRAKTY I BIOGRAMY

 

Mgr-lic. Natalia Mann-Bańbura

Tytuł wystąpienia

Formacja intelektualna katechety.

Abstrakt

Działalność katechety stanowi jedną z istotnych form posługi słowa w Kościele. Jak podkreślał Jan Paweł II – jeśli zadaniem katechisty jest przekazanie słuchaczom całej nauki chrześcijańskiej, on sam musi ją najpierw dobrze poznać. Myśl ta podkreśla wagę nieustannej i gruntownej formacji katechety na drodze stawania się osobą kompetentną i odpowiedzialną za przekaz nauki Chrystusowej. Dyrektorium ogólne o katechizacji zauważa, iż formacja katechety powinna obejmować kilka wymiarów – duchowy, intelektualny, metodyczny i duszpasterski. Celem wystąpienia jest przedstawienie intelektualnej formacji katechety, na którą składa się znajomość treści wiary oraz środków, za pomocą których wiara chrześcijańska jest wyrażana, celebrowana i przeżywana.

Biogram

Natalia Mann-Bańbura, doktorantka w Instytucie Historii Kościoła i Teologii Pastoralnej Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu; katechetka w Kamiennej Górze, żona i matka dwóch synów.

 

Mgr-lic. Jan Rajczakowski

Tytuł wystąpienia

Wymiary kapłańskiej formacji

Abstrakt

Właściwa formacja kapłanów, którzy mają owocnie kontynuować misję Jezusa Dobrego Pasterza we współczesnym świecie, stanowi jedno z najważniejszych zadań Kościoła. W Adhortacji apostolskiej Pastores dabo vobis Jan Paweł II ukazuje, że życie duchowe kapłana i jego posługa duszpasterska powinny być wypełnione ciągłą pracą nad sobą, która ma pogłębiać świadomość uczestnictwa w zbawczej misji Kościoła. Zasadniczymi wymiarami takiej formacji są: wymiar ludzki, duchowy, duszpasterski i intelektualny. Ten zintegrowany proces, zakorzeniony w formacji seminaryjnej, wymaga na kolejnych etapach pewnych przystosowań, aktualizacji i zmian, które jednakże nie będą przerywać ani osłabiać jego ciągłości

Biogram

Ks. Jan Rajczakowski, kapłan diecezji legnickiej, doktorant w Instytucie Historii Kościoła i Teologii Pastoralnej Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu; wikariusz parafii pw. Matki Bożej Różańcowej w Kamiennej Górze.

 

Ks. prof. dr hab. Dariusz Lipiec

Tytuł wystąpienia

Specyfika metody naukowej teologii pastoralnej

Abstrakt

Specyficzne dla teologii pastoralnej jest to, że nie posługuje się ona jedną określoną metodą badawczą. W badaniach teologicznopastoralnych wykorzystuje się wiele różnorakich metod, w zależności od przedmiotu badań i jego celu. Tę wielość metod wykorzystuje się najczęściej w sposób określany jako paradygmat metod teologii pastoralnej. Wynika on z definicji teologii pastoralnej, według której jest to nauka zmierzająca za pomocą socjologiczno-teologicznej analizy aktualnej sytuacji Kościoła do wypracowania modeli teologicznych oraz odpowiadających im programów działania i imperatywów. Postępowanie badawcze w teologii pastoralnej jest trzyetapowe. Na pierwszym etapie prowadzi się badania nad istotą Kościoła, jego funkcjami, strukturami, podmiotem działalności i uwarunkowaniami jego działalności w aktualnej rzeczywistości. Prowadzi się je w oparciu o Pismo Święte,  Tradycję, nauczanie Kościoła. Wykorzystuje się przy tym dotychczasowe efekty badań. Na tym etapie badawczym korzysta się z metod charakterystycznych dla nauk biblijnych, historycznych czy stosowanych w teologii systematycznej. Na drugim etapie badawczym odbywa się analiza aktualnej sytuacji Kościoła. Badania nad nią prowadzi się w oparciu o metody stosowane w naukach społecznych, takich jak socjologia, statystyka czy psychologia. Zależne jest to tego, jakiej rzeczywistości one dotyczą: dużych czy małych grup społecznych, czy też pojedynczych osób. Na tym etapie badawczym korzysta się więc z metod i technik badawczych stosowanych w tych naukach. Należy zauważyć, że analiza aktualnej rzeczywistości ma charakter teologiczno-socjologiczny, co oznacza, że wykorzystuje się metody obu tych dyscyplin. Konieczne jest, aby na sytuację Kościoła spojrzeć nie tylko w świetle nauk społecznych, ale także z punktu widzenia Bożego Objawienia. Aspekt teologiczny jest przesłanką większą w postępowaniu badawczym. Na trzecim etapie postępowania badawczego – według paradygmatu teologii pastoralnej – wyprowadza się konkretne postulaty dotyczące działalności kościelnej, dyrektywy i zasady działania. Paradygmat metod teologii pastoralnej wskazuje, że badania teologicznopastoralne mają charakter interdyscyplinarny, a w wielu wypadkach także multidyscyplinarny. Dla uzyskania zamierzonych rezultatów korzysta się z metod wielu dyscyplin naukowych, których rezultaty analizowane w świetle przesłanek teologicznych pozwalają na uzyskanie aktualnego obrazu rzeczywistości, w jakiej Kościół urzeczywistnia swoje posłannictwo, a także pozwalają na programowanie jego działalności w przyszłości.

Biogram

Ks. Dariusz Lipiec – prof. dr hab. teologii pastoralnej; prezbiter diecezji siedleckiej, pracownik naukowo-dydaktyczny w Katedrze Teologii Pastoralnej, w Instytucie Nauk Teologicznych Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II. Członek Towarzystwa Naukowego KUL, Polskiego Stowarzyszenia Pastoralistów, Polskiej Akademii Nauk, PosT-Netzwerks der mittel- und osteuropeischäischen Pastoraltheologinnen und Pastoraltheologen. Autor monografii: Duszpasterstwo niewidomych i słabowidzących w Polsce. Studium pastoralne (2011), Formacja pastoralna młodych prezbiterów w diecezjach w Polsce. Studium teologicznopastoralne (2020). Redaktor i współredaktor kilku prac zbiorowych, autor ponad stu artykułów naukowych z zakresu teologii pastoralnej, a zwłaszcza organizacji duszpasterstwa, apostolstwa świeckich, duszpasterstwa osób z niepełnosprawnością i formacji duchowieństwa. E-mail: dlipiec@kul.pl

 

Ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT

Tytuł wystąpienia

Racjonalność i ideologizacja racjonalności

Abstrakt

Często racjonalność wprost utożsamiana jest z metodą matematyczno-empiryczną. A oto racjonalność sama w sobie jest wartością. Jeśli tak to dążenie w kierunku tej wartości, tego dobra – jest w rzeczywistości realizacją cnoty. Racjonalność poprzez prawidłowe myślenie, znajdujące oddźwięk również w praktyce życia prowadzi do większego dobra, jego pomnażania. Przeciwieństwem racjonalności jest nieracjonalność. Ujawnia się ona zwłaszcza tam, gdzie dochodzi do ideologizacji racjonalności.

Biogram

Ks. Bogusław Drożdż – kapłan diecezji legnickiej, profesor nadzwyczajny Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, kierownik katedry Nowej Ewangelizacji w Instytucie Historii Kościoła i Teologii Pastoralnej tejże uczelni; wykładowca w Wyższym Seminarium Duchownym Diecezji Legnickiej; w latach 1996-2018 dyrektor Biblioteki seminaryjnej w Legnicy; w latach 2007-2012 sekretarz generalny I Synodu Diecezji Legnickiej; w latach 2011-2021 członek Zespołu ds. Nowej Ewangelizacji Konferencji Episkopatu Polski; asystent kościelny Katolickiego Stowarzyszenia „Civitas Christiana w diecezji legnickiej; dyrektor Diecezjalnego Centrum Edukacyjnego w Legnicy; od czerwca 2018 r. proboszcz parafii pw. Matki Bożej Królowej Polski w Legnicy. Redaktor naczelny dwóch naukowych periodyków: „Perspectiva. Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne” oraz „Społeczeństwo. Studia, prace badawcze i dokumenty z zakresu nauki społecznej Kościoła”. Od lutego 2021 r. postulator w procesie beatyfikacyjnym sługi Bożego Henryka II Pobożnego. Jest autorem kultu książek, blisko 200 artykułów naukowych i popularno-naukowych oraz kilkuset esejów. Zainteresowaniami naukowymi celuje w problematykę ewangelizacji („starej” i „nowej”) oraz duszpasterstwa i apostolstwa społecznego.

 

Dr Marek Błaszczyk

Tytuł wystąpienia

Spór o teizm umiarkowany

Abstrakt

Celem wystąpienia będzie ukazanie specyfiki filozoficznego rozumienia Boga (Absolutu). Zaznaczymy, że najczęściej podkreśla się Jego niedostępność dla ludzkiego rozumu, akcentując Jego niedefiniowalność, niepoznawalność, irracjonalność (alogiczność), paradoksalność czy antynomiczność. Teologowie, mówiąc o Bogu, wskazują na Jego wszechmoc, nieskończoność, dobroć, miłosierdzie czy sprawiedliwość. Przypisują Mu więc atrybuty (cechy), które z punktu widzenia rozumu nie zawsze są ze sobą komplementarne, a nierzadko nawet zdają się wzajemnie siebie wykluczać. Filozofowie, przedstawiając rozmaite „dowody” („drogi”) na Jego istnienie (np. Anzelm, Tomasz z Akwinu, Kartezjusz), wskazują natomiast na Jego oddalenie od człowieka (Deus absconditus). Interpretują Go przy tym w kategoriach aporii, paradoksu i absurdu (np. Pascal, Kierkegaard, Szestow), zwracając uwagę, że może On być jedynie przedmiotem wiary, a nie wiedzy (np. Kant, Jaspers). Jeszcze inni filozofowie bądź krytykują Jego istnienie (stanowisko ateistyczne), bądź Jego wpływ na ludzką egzystencję (stanowisko deistyczne). W tym kontekście szczególnie interesująca okazuje się koncepcja Boga zaproponowana przez Mieszka Ciesielskiego, współczesnego poznańskiego filozofa i metodologa nauk. Sformułował on bowiem rozumową (racjonalną, dedukcyjną) argumentację na rzecz „obecnego nieistnienia Boga” („dowód z miłosierdzia na obecne nieistnienie Boga”), określając swoje stanowisko mianem teizmu umiarkowanego. W wystąpieniu przyjrzymy się głównym założeniom owej koncepcji, osadzając ją na tle dotychczasowych sposobów filozoficznego ujmowania Boga.

Biogram

Marek Błaszczyk, doktor filozofii, związany z Uniwersytetem Mikołaja Kopernika w Toruniu. Zainteresowania naukowe: filozofia egzystencji, antropologia filozoficzna, filozofia hermeneutyczna.

 

Dr Robert Goczał

Tytuł wystąpienia

Antynaturalistyczny status prawdy w poznaniu filozoficznym

Abstrakt

Przedłożenie dotyczy analityczno-historycznej wykładni „prawdy”, jaka pojawiała się w różnych filozoficznych refleksjach od starożytności po współczesność, zwłaszcza w tradycji realistycznej i idealistycznej. Niemal wszystkie ujęcia starały się ukazać niezmienny i absolutny atrybut prawdy, jej strukturę i przedmiot. W głównej mierze zostaną przedstawione różne koncepcje „prawdy”, aczkolwiek – mimo dostrzegalnych kontrastów – w konsekwencji dążyły one do niemal tej samej definicji antynaturalistycznej. Przedłożenie zakłada także ukazanie różnic między prawdą logiczną, ontologiczną a prawdą etyczną, związek prawdy z metafizyką, transcendentaliami i jej wymiarem Boskim w tradycji tomistycznej, a także ujęcia „prawdy” na tle tradycji iluminizmu i emanatyzmu średniowiecznego, co sugeruje widoczne powiązania filozofii z teologią. Zakładam odwołania do filozofów presokratycznych, Platona, Arystotelesa, Plotyna, Pseudo-Dionizego, Ojców kapadockich, św. Augustyna, Boecjusza, tradycji arabskiej, tomistycznej, szkotystycznej, wybranych filozofów renesansu (np. M. Ficino, L. Valla, T. Campanella), a także do jezuickich reprezentantów scholastyki odrodzeniowej (np. F. Suárez ) i ujęć nowożytnych.

Biogram

Robert Goczał – dr nauk humanistycznych (filozofia) Uniwersytetu Wrocławskiego, adiunkt przy Katedrze Historii Filozofii w Instytucie Filozofii Chrześcijańskiej i Nauk Społecznych Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, autor wielu publikacji.

 

Ks. Przemysław Rogusz

Tytuł wystąpienia

Naukowość teologii w dzisiejszym świecie

Abstrakt

Pojęcie ,,nauki” w naszych czasach wydaje się być jednym z najbardziej interesujących tematów dla filozofów czy metodologów w ogólności. Wielu z nich stara się zdefiniować to pojęcie z większym lub mniejszym skutkiem, często jednakże ograniczając się do tego z czego nauka się składa, a nie czym faktycznie jest. Teologia również jako dziedzina nauki staje przed niełatwym zadaniem w dzisiejszym świecie: obrony swojej ,,naukowości”. Problem naukowości teologii jest ważny, bowiem są tacy „badacze”, którzy uważają, że winna ona iść w „zapomnienie”. Obecnie spotykamy dwa wyraźne stanowiska z jakimi teologia jako nauka musi się mierzyć. Z jednej strony uznaje się teologię za naukę w całej jej rozciągłości na równi z innymi naukami. Z drugiej strony znajdują się ci, którzy uważają, że czas teologii minął i nie należy jej rozwijać. Można, oczywiście, podnosić w debatach jej wcześniejsze osiągnięcia.

Biogram

Ks. Przemysław Rogusz, kapłan diecezji legnickiej, doktorant w Instytucie Historii Kościoła i Teologii Pastoralnej Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, wikariusz parafii pw. Świętych Piotra i Pawła w Kamiennej Górze.

 

Dr Rafał Szopa

Tytuł wystąpienia

Twierdzenie o niezupełności Gödela a rozwój nauk szczegółowych

Abstrakt

Kurt Gödel udowodnił dwa twierdzenia, które rzucają światło na możliwości nauk naturalnych do odkrywania prawdy. Twierdzenie o niesprzeczności i o niezupełności mówią nam, że każda teoria naukowa jeśli jest wewnętrznie spójna i korzysta z arytmetyki liczb naturalnych, jest niezupełna. Oznacza to, że jesteśmy skazani na dążenie do prawdy, lecz nigdy nie odkryjemy jej w pełni na terenie nauk przyrodniczych. Interpretacja tego faktu doczekała się wielu ujęć, zarówno od strony przedstawicieli nauk szczegółowych, jak i filozofów i teologów. Twierdzenia
Gödela mogą wskazywać na potrzebę antynaturalistycznego podejścia do Prawdy.

Biogram

Rafał Szopa, absolwent Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, mgr teologii w zakresie filozofii oraz absolwent studiów podyplomowych filozoficzno-etycznych na PWT. Doktorat na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu w Instytucie Filozofii Chrześcijańskiej w zakresie filozofii. Pracownik Katedry Nauk Humanistycznych i Społecznych na Wydziale Zarządzania Politechniki Wrocławskiej. Prowadzi zajęcia z przedmiotów humanistycznych, takich jak: filozofia, wstęp do filozofii, etyka, etyka inżynierska, etyka nowych technologii, komunikacja społeczna. Tematyka publikowanych prac dotyczy teorii partycypacji bytu i jej zastosowań, ateizmu i filozofii przyrody, teorii poznania, transhumanizmu oraz nowych technologii w ujęciu filozoficznym. Był współorganizatorem konferencji międzynarodowych, uczestniczył czynnie w konferencjach w Polsce i za granicą. Popularyzuje naukę w ramach corocznych edycji Dolnośląskiego Festiwali Nauki. Współpracownik Studium św. Hildegardy z Bingen na PWT we Wrocławiu. Od 2020 r. członek rady naukowej czasopisma „Perspectiva – Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne”.

 

II OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA NAUKOWA

w ramach programu "Perspektywy nauki współczesnej – PERSPECTIVA"

PLATFORMA ZOOM, 27.01.2022 roku

Tytuł konferencji: „Deifikacja nauki a sekularyzacja transcendencji”

P R O G R A M   K O N F E R E N C J I

9:00 – Rozgrzewka techniczna, dr Rafał Szopa

9:15 – 9:30 – Otwarcie konferencji, ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT

SESJA PIERWSZA

9:30 – 9:45 – ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT: Czy wyznawana religia, uprawiana nauka i ustanawiane prawo mogą redukować wartość ludzkiej godności?

9:45 – 10:00 – dr hab. Piotr Duchliński, prof. AIK: Scjentyzm jako sekularyzacja transcendencji

10:00 – 10:15 – dr hab. Michał Zembrzuski, prof. UKSW: Absolutyzacja nauki – perspektywa tomistyczna

10:15-10:30 – DYSKUSJA

10:30-10:45 – Przerwa kawowa (indywidualnie)

 

SESJA DRUGA

10:45 – 11:00 – dr Rafał Szopa: Naturalizm ontologiczny i metodologiczny a transcendencja

11:00 – 11:15 – dr Marek Błaszczyk: Problem Boga w filozofii egzystencjalnej

11:15 – 11:30 – mgr Jarosław Młynarczyk: Prezentacja pojęcia „Teozofia” w jak najszerszym jego aspekcie

11:30 – 11:45 – Andżelika Sojka, Angelika Pokładek: Kryzys duchowy we współczesnym świecie, co do tego doprowadza?

11:45-12:00 – DYSKUSJA

12:00-12:30 – Przerwa kawowa (indywidualnie)

 

SESJA TRZECIA

12:30 – 12:45 – mgr Jan Kalinowski: Desakralizacja świata u Mircei Eliadego jako proces zapominania siebie

12:45 – 13:00 – Piotr Kwiatkowski: ,,To drzewo tak jakoś żyje” - mycie drewnianych chat w Chochołowie jako wyraz głębokiej troski

13:00 – 13:15 – Jan Biedny: Ujarzmić Golema, czyli o odczarowaniu nauki poprzez socjologię wiedzy

13:15-13:30 – DYSKUSJA

13:30 – Zakończenie konferencji

TYTUŁY, ABSTRAKTY I BIOGRAMY

Dr Marek Błaszczyk

Tytuł wystąpienia

Problem Boga w filozofii egzystencjalnej

Abstrakt

Celem wystąpienia będzie ukazanie specyfiki rozumienia Boga (Absolutu) na gruncie szeroko rozumianej filozofii egzystencjalnej. Zaznaczymy, że fenomen egzystencjalizmu polega nie tylko na tym, że jako programowo antysystemowy (czy wręcz „nienaukowy”) nurt współczesnej filozofii europejskiej jest on „rewolucyjny” względem dotychczasowej tradycji intelektualnej, lecz także na tym, że zaciera on granice między wypowiedzią filozoficzną a wypowiedzią literacką, między literackością filozofii a filozoficznością literatury. Będziemy argumentować na rzecz tezy, że niejednorodność egzystencjalizmu, w tym dostrzegalne na jego gruncie antynomie i niuanse w rozumieniu Boga („świata nadzmysłowego”), służy lepszemu wyeksponowaniu miejsca i roli człowieka w świecie, poszerzając horyzont namysłu nad fundamentalnymi kwestiami bezpośrednio związanymi z ludzkim życiem. Zwrócimy uwagę na dotychczasowe (obiegowe) konceptualizacje egzystencjalizmu, wskazując na ich „umowność” i „problematyczność”. Zaproponujemy przy tym alternatywne jego ujęcie, polemizując z „klasycznym” podziałem na egzystencjalizm ateistyczny i chrześcijański. Wywód podzielony będzie na trzy części. W pierwszej nakreślimy specyfikę egzystencjalizmu jako dwudziestowiecznego nurtu filozoficznego, przybliżając możliwe jego klasyfikacje. W drugiej uwypuklimy związek filozofii, teologii, literatury i religii w kontekście omawianego ruchu myślowego. W trzeciej natomiast przyjrzymy się temu, jak poszczególni egzystencjaliści interpretują Boga oraz jaki mają stosunek do teologii, religii i nauki.

Biogram

(…)

 

Mgr Jan Jakub Kalinowski

Tytuł wystąpienia

Desakralizacja świata u Mircei Eliadego jako proces zapominania siebie

Abstrakt

We współczesnym procesie sekularyzacji wszystkich dziedzin życia ludzkiego, dostrzec możemy echa zjawiska „desakralizacji” świata, opisywanego przez Mirceę Eliadego. Zjawisko to – rozumiane jako stopniowe usuwanie elementów sacrum z życia człowieka nowoczesnego, stereotypowo nie-religijnego – zapowiada już Ernst Cassirer, a także rozwija następnie Paul Ricoeur. Ów proces – archaicznego pochodzenia i poniekąd wpisany w kondycję ludzką od jej zarania – w czasach obecnego, gwałtownego przyspieszenia technologicznego i naukowego, znacząco się pogłębił i ujawnił współistniejący z nim kryzys kultury, który Cassirer określa za Maxem Schelerem – „kryzysem wiedzy człowieka o sobie samym”.

Biogram

Autor jest absolwentem Instytutu Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie ukończył także studia podyplomowe. Napisał pracę licencjacką, zatytułowaną “Wpływ filozofii greckiej na wczesnochrześcijańską teologię stworzenia” (2016) oraz pracę magisterską pt. “Droga powtórnej naiwności. Filozofia symbolu Ernsta Cassirera, Mircei Eliadego oraz Paula Ricoeura” (2019). W 2020 założył stowarzyszenie “Pletora”, aby promować filozofię polską, a od 2021 prowadzi klub dyskusyjny w Gdańsku pt. “Filozofia człowieka w czasach kryzysu samopoznania” i przygotowuje się do studiów doktoranckich. Prywatnie miłośnik górskich wspinaczek, podróżnik i zagorzały czytelnik.

 

Mgr Jarosław Młynarczyk

Tytuł wystąpienia

Prezentacja pojęcia „Teozofia” w jak najszerszym jego aspekcie

Abstrakt

Celem wystąpienia jest prezentacja pojęcia „Teozofia” w jak najszerszym jego aspekcie. „Teozofia” to nie tylko odwieczne pytanie człowieka o Boga, ale filozoficzna próba poznania Bożej istoty, wyjaśnienie człowiekowi kim On jest. B. F. Trentowski, autor terminu, stara się wykazać, że jest to filozofia pierwsza i wolny od jakiegokolwiek przymusu sposób oddania czci Bogu poprzez nieustanne próby Jego poznawania. Forsuje on teorię Boga jako Największego z Myślicieli, który będąc pełnią mądrości przyzywa wszystkich filozofów (miłośników mądrości), aby rozpoznawali Go w Jego stworzeniu, które ma być urzeczywistnieniem Słowa – Bożej myśli. Kto zaś tę myśl uchwyci, kończy etap błądzenia w niewiedzy.

Biogram

ORCID: 0000-0003-1801-397X. Afiliacja: Szkoła Doktorska Nauk Humanistycznych Uniwersytetu w Białymstoku, Instytut Filozofii. W roku 2020 obronił pracę magisterską pt. „Filar i podpora prawdy obrazem relacji wiary i nauki w życiu i twórczości o. Pawła Florenskiego”. Opublikował »Szaleństwo i wiara« Elżbiety Belenson. Próba przekładu („Elpis” 2020 nr 22) oraz przetłumaczył tekst Nikołaja Łosskiego pt. Ideał chrześcijański a kultura techniczna („IDEA. Studia nad strukturą i rozwojem pojęć filozoficznych” XXXI/2019). Obecnie pracuje nad spuścizną B. F. Trentowskiego. Zainteresowania badawcze: filozofia religii, filozofia chrześcijańska, filozofia rosyjska Srebrnego Wieku, egzystencjalizm, mesjanizm polski, historia filozofii i Kościoła.

 

Jan Biedny

Tytuł wystąpienia

Ujarzmić Golema, czyli o odczarowaniu nauki poprzez socjologię wiedzy

Abstrakt

W swoim wystąpieniu posłużę się metaforą nauki sformułowaną przez Harry’ego Collinsa i Trevora Pincha, by zaproponować inne spojrzenie na naukę. W ich rozumieniu nauka funkcjonuje jak Golem z mitologii żydowskiej, a naszym – ludzkim (społecznym) zadaniem jest próba jego ujarzmienia. Z tego też względu, analizując przykłady z historii nauki pokażę, że romantyczny i idealistyczny obraz nauki kreowany z jednej strony przez scjentystów i tradycyjnych filozofów nauki, a z drugiej, przez popkulturę, jest przekłamaniem i prowadzi do wielu nieporozumień, a faktyczny obraz nauki jest o wiele mniej „atrakcyjny”. W myśl tych postulatów, obraz nauki należy odczarować i dzięki temu uzyskać dla niej ponownie zaufanie w wiarę w kontekście społecznym.

Biogram

Student filozofii oraz filmoznawstwa i kultury mediów na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.

Piotr Kwiatkowski

Tytuł wystąpienia

,,To drzewo tak jakoś żyje” – mycie drewnianych chat w Chochołowie jako wyraz głębokiej troski

Abstrakt

Chochołów ze względu na to, że jest miejscem, w którym leży ponad sto starych ponad 200-letnich chat, stanowi zabytek niezwykłej wagi. Mieszkańcy chat – w dużej większości pochodzący z wielopokoleniowych rodzin góralskich – zgodnie z zarządzeniami dotyczącymi zabytkowej architektury chat zmuszeni są myć je dwa razy w roku. Z wywiadów etnograficznych, które przeprowadziłem wraz z grupą zdaje się jednak, iż w czynności tej nie jest ważny wyłącznie nakaz jej wykonywania. Sami mieszkańcy czują, że jest to ich obowiązek (moralny?). Chaty są niebielone, drewno jest tam w większości niezabezpieczone – tak jak było zawsze. W takiej sytuacji mycie chat przybiera postać aktywności z jednej strony ważnej z perspektywy utrzymania lokalnego dziedzictwa, z drugiej zaś ze względu na pewną głębszą więź łączącą chochołowian z miejscem zamieszkania. Dopatruję się w tym czegoś co przypomina doznanie religijne – z silnie zarysowanym komponentem moralnym i emocjonalnym, a także z silnie zaznaczoną składową materialną i temporalną – jak przeżywane rokrocznie święto. Rozwijając temat i próbując znaleźć argumenty za powołam się na publikacje Timothy’iego Carrolla pt. „Im/material objects. Relics, gestured signs and the substance of immaterial” oraz Caroline Bynum pt. “Christian Materiality. An Essay on Religion in Late Medival Europe”, czyli prac ważnych dla anglosaskich badań nad antropologicznym rozumieniem religijności.

Biogram

Student drugiego roku Międzydziedzinowych Studiów Humanistyczno-Społecznych (MISH) na Uniwersytecie Warszawskim, w ramach których studiuje etnologię i antropologię kulturową oraz informatykę i ekonometrię. W ramach studiów antropologicznych realizuje wraz z grupą innych studentów etnograficzne badania terenowe na temat dziedzictwa Chochołowa. Zainteresowania: antropologiczne badanie religijności oraz tzw. wielozmysłowe imaginaria religijne.

 

Andżelika Sojka i Angelika Pokładek

Tytuł wystąpienia

Kryzys duchowy we współczesnym świecie – co do tego doprowadza?

Abstrakt

Religijność człowieka wyraża się na różne sposoby. Część społeczeństwa wierzy w Boga, a druga część neguje, krytykuje te wierzenia. W obecnych czasach bardzo często podważa się prawdę, a co za tym idzie prawdę o istnieniu Boga. Człowiek, odrzucając Boga i podważając prawdę o istnieniu Boga, gubi stopniowo prawdę o samym sobie, o swoim powołaniu i przeznaczeniu. Kryzys duchowy w dobie globalizacji pogłębia się, zwłaszcza dlatego że brak jest osób i instytucji, które mogłyby dać skuteczny odpór wszelkim zakusom manipulacyjnym i przeciwstawić się negatywnym trendom cywilizacyjnym.

Biogramy

Afiliacja: Uniwersytet Rzeszowski

 

Dr hab. Michał Zembrzuski, prof. UKSW

Tytuł wystąpienia

Absolutyzacja nauki – perspektywa tomistyczna

Abstrakt

(…)

Biogram

Doktor habilitowany w dziedzinie nauk humanistycznych w dyscyplinie filozofia; od listopada 2020 – prof. UKSW; od 2012 – sekretarz „Rocznika Tomistycznego” wydawanego przez Naukowe Towarzystwo Tomistyczne; od 2018 – dyrektor serii „Biblioteka Rocznika Tomistycznego”.

 

Dr hab. Piotr Duchliński, prof. AIK

Tytuł wystąpienia

Scjentyzm jako sekularyzacja transcendencji

Abstrakt

(…)

Biogram

Od stycznia 2008 – dr nauk humanistycznych w dyscyplinie filozofia; od kwietnia 2017 – dr habilitowany w dyscyplinie filozofia; od października 2018 – prof. Akademii Ignatianum w Krakowie.

 

Rafał Szopa

Tytuł wystąpienia

Naturalizm ontologiczny i metodologiczny a transcendencja

Abstrakt

(…)

Biogram

Absolwent Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, mgr teologii w zakresie filozofii oraz absolwent studiów podyplomowych filozoficzno-etycznych na PWT. Doktorat na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu w Instytucie Filozofii Chrześcijańskiej w zakresie filozofii. Pracownik Katedry Nauk Humanistycznych i Społecznych Wydziału Zarządzania na Politechnice Wrocławskiej. Prowadzi zajęcia z przedmiotów humanistycznych, takich jak: filozofia, wstęp do filozofii, etyka, etyka inżynierska, etyka nowych technologii, komunikacja społeczna. Tematyka publikowanych prac dotyczy teorii partycypacji bytu i jej zastosowań, ateizmu i filozofii przyrody, teorii poznania oraz nowych technologii w ujęciu filozoficznym. Był współorganizatorem konferencji międzynarodowych, uczestniczył czynnie w konferencjach w Polsce i za granicą. Popularyzuje naukę w ramach corocznych edycji Dolnośląskiego Festiwali Nauki. Współpracownik Studium św. Hildegardy z Bingen na PWT we Wrocławiu. Od 2020 r. członek rady naukowej czasopisma „Perspectiva – Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne”.

 

Bogusław Drożdż

Tytuł wystąpienia

Czy wyznawana religia, uprawiana nauka i ustanawiane prawo mogą redukować wartość ludzkiej godności?

Abstrakt

Ludzka natura nie wyraża się inaczej jak tylko w kulturze. Klasyczne jej rozumienie każe widzieć w niej dynamikę ludzkich myśli i czynów, które owocują nauką, religią, moralnością i sztuką. Można wykazać, że człowiek to przede wszystkim istota moralna i dlatego wszystko co „wytwarza” daje się zmieścić w dwóch workach o nazwie „dobro” lub „zło”. Napięcie między dobrem a złem najbardziej uwyraźnia w kulturze wyznawana religia, uprawiana nauka i uchwalane prawo. Jeżeli definicja człowieka ujmuje niezbywalną wartość ludzkiej godności, to powyższe obszary będą miały istotny wpływ na jej promocję lub degradację.

Biogram

Kapłan diecezji legnickiej, profesor nadzwyczajny Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, kierownik katedry Nowej Ewangelizacji w Instytucie Historii Kościoła i Teologii Pastoralnej tejże uczelni; wykładowca w Wyższym Seminarium Duchownym Diecezji Legnickiej; w latach 1996-2018 dyrektor Biblioteki seminaryjnej w Legnicy; w latach 2007-2012 sekretarz generalny I Synodu Diecezji Legnickiej; członek Zespołu ds. Nowej Ewangelizacji Konferencji Episkopatu Polski; asystent kościelny Katolickiego Stowarzyszenia „Civitas Christiana w diecezji legnickiej; dyrektor Diecezjalnego Centrum Edukacyjnego w Legnicy; od czerwca 2018 r. proboszcz parafii pw. Matki Bożej Królowej Polski w Legnicy. Redaktor naczelny dwóch naukowych periodyków: „Perspectiva. Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne” oraz „Społeczeństwo. Studia, prace badawcze i dokumenty z zakresu nauki społecznej Kościoła”. Od lutego 2021 r. postulator w procesie beatyfikacyjnym sługi Bożego Henryka II Pobożnego. Jest autorem kultu książek, blisko 200 artykułów naukowych i popularno-naukowych oraz kilkuset esejów. Zainteresowaniami naukowymi celuje w problematykę ewangelizacji („starej” i „nowej”) oraz duszpasterstwa i apostolstwa społecznego.

 

----------------------------------------------------------------------------------------------

----------------------------------------------------------------------------------------------

I OGÓLNOPOLSKA KONFERENCJA NAUKOWA

w ramach programu "Perspektywy nauki współczesnej – PERSPECTIVA"

PLATFORMA ZOOM, 23.09.2021 roku

Tytuł konferencji: "Wzloty i upadki nauki współczesnej"

Informacje organizacyjne:

Abstrakt referatu (600-700 znaków) należy przesłać do 6 września 2021 r. na adres e-mail: rafal.szopa@pwr.edu.pl – dr Rafał Szopa. Teksty referatów (do 35000 znaków) należy przesłać do 30 listopada 2021 r. Po uzyskaniu pozytywnej oceny Komitetu naukowego i recenzentów, będą zamieszczone w publikacji zbiorowej.

P R O G R A M   K O N F E R E N C J I

9:00 – Otwarcie konferencji: ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT

 

SESJA PIERWSZA

 

9:15 – Dr hab. Jan Wadowski, prof. PWr: Nowy paradygmat w nauce i filozofii

Abstract: Nowy paradygmat w nauce z trudem przebija się przez obowiązujące modele. Dotyczy to szczególnie problemu świadomości. Cały szereg ujęć świadomości a także próby jej kwestionowania (np. D. Dennet) nie przyniosły odpowiedzi na pytanie czym jest to zjawisko. Szczególnie zawiodła tutaj teoria identyczności psychofizycznej oraz związany z nią materializm promisoryjny, o którym przed laty wypowiadał się krytycznie John Eccles. Z czasem pojawiło się coraz więcej osób o różnych specjalnościach, którzy wystąpili przeciw monizmowi materialistycznemu panującemu we współczesnej nauce, szczególnie w obszarze filozofii umysłu (m. in. B. Kastrup, T. Nagel, R. Sheldrake, M. Beauregard, G. Schwartz, L. Dossey, Ch. Tart, P. van Lommel, M. Kefatos i in.). Uczeni Ci nie ograniczają się do krytyki współczesnej nauki, aczkolwiek robią to bardzo wnikliwie, wskazują jednak na szereg zjawisk, które kwestionują tezę jakoby świadomość była wyłącznie funkcją mózgu. Ten nowy paradygmat nazwany został mianem post-materializmu.

 

9:30 – Dr Robert Goczał: Paradygmat ontologiczny vs paradygmat scjentystyczny – problem punktu wyjścia w teologii i naukach empirycznych na tle rozwoju wiedzy między średniowieczem a współczesnością

 

9:45 – Mgr Piotr Sutowicz: Miłość i sprawiedliwość społeczna – Wyszyński na nowo odczytany

Abstract: Miłość i sprawiedliwość społeczna – to tytuł książki wydanej przez Wydawnictwo PAX. Autorem zawartych w książce tekstów jest ks. dr Stefa Wyszyński, późniejszy Prymas Polski i obecnie nowy błogosławiony Kościoła w Polsce. Książka jest obszernym zbiorem studiów powstałym, z niewielkimi raczej wyjątkami, w czasie drugiej wojny światowej. Kontekst czasu wydaje się tu być niezmiernie ważny. Okres okupacji w życiu księdza, który swą całą przedwojenną działalność poświęcił kwestii społecznej, zarówno na niwie duszpasterskiej, naukowej, jak i tej związanej z osobistą aktywnością, przede wszystkim wśród robotników, przyniósł radykalne zmiany. Książka podsumowuje doświadczenia w dziedzinie katolickiej nauki społecznej i przedstawia je w formie pewnego pomysłu na państwo, które winno funkcjonować zgodnie z zasadami nauki społecznej Kościoła.

 

10:00-10:15 – DYSKUSJA

10:15-10:30 – Przerwa kawowa (indywidualnie)

 

SESJA DRUGA

 

10:30 – Ks. dr hab. Bogusław Drożdż, prof. PWT: Dziury na drodze – uczestnictwo a alienacje

Abstract: Łacińskie powiedzenie: Aut inveniam viam aut faciam (albo znajdę drogę, albo ją sobie stworzę) – na pierwszy rzut oka wydaje się być twórcze, niemniej w swej głębi, dotykającej praktykę życiową, ujawnia jad szkodliwości. Namawia bowiem do budowania fabryk produkujących dziury, które będą niszczyły dobrze oświetlone drogi prowadzące do prawdziwych celów. Kluczem ujawniającym wielkość uczestnictwa jest pokora w myśleniu i działaniu. To ona chroni przed nazywaniem drobnych celów pierwszorzędnymi. To ona pozwala dostrzec hierarchię celów i zdiagnozować alienacje, które wyrzucają człowieka i społeczeństwo, naturę i kulturę, Boga i stworzenie z orbity uczestnictwa.

 

10:45 – Dr Rafał Szopa: Tradycja esencjalna i egzystencjalna w filozofii i naukach szczegółowych

Abstract: Uwagę na tradycje w nauce zwrócił przede wszystkim uwagę Larry Laudan. Tradycje badawcze istnieją również w filozofii. Jedno z najważniejszych złożeń bytowych istoty i istnienia wyznacza dwie tradycje badawcze: egzystencjalną i esencjalną. Św. Tomasz z Akwinu był głównym odkrywcą egzystencjalnej strony bytu. Przez pokazanie, że istota realnie różni się od istnienia, Tomasz otworzył drogę do nowego stylu uprawiania filozofii. Dało to możliwość odseparowania filozofii od nauk szczegółowych a zarazem wyznaczyło naukom szczegółowym ich własny przedmiot materialny dotyczący istoty bytu. W ten sposób Tomasz wskazał podstawy do współistnienia filozofii i nauk szczegółowych. Jak dzisiaj wygląda to współistnienie?

 

11:00 – Dr hab. Mikołaj Krasnodębski, prof. PWSZ w Głogowie: Błąd pedagogiczny czy błąd antropologiczny? Antropologiczne podstawy pedagogiki

Abstract: Zagadnienie „błędu antropologicznego” w nauczaniu Jana Pawła II (Centesimus annus, nr 13) oraz w filozofii realistycznej (Andrzej Maryniarczyk SDB) oznacza redukcjonistyczną wizję człowieka, wypływającą z fałszywej ideologii, jaką jest socjalizm. Studiując dzieje filozofii człowieka odkrywamy, że „błąd antropologiczny” jest obecny również w materialistycznej, idealistycznej oraz postmodernistycznej antropologii. Jeżeli przyjmiemy, że podstawą wychowania obok etyki jest antropologia, to w konsekwencji błędy filozoficzne mają swoje konsekwencje na gruncie edukacji i wychowania. Możemy zatem wskazać na „błąd pedagogiczny”, będący pochodną przyjęcia błędnej antropologii. Zatem pedagog zatroskany o dobro dziecka powinien na początku odpowiedzieć sobie na pytanie: kim jest człowiek?

 

11:15-11:30– DYSKUSJA

11:30-12:00 – Przerwa kawowa (indywidualnie)

 

SESJA TRZECIA

 

12:00 – Dr hab. Piotr Duchliński, prof. AIK: Transhumanizm a nauki humanistyczne i społeczne. Próba diagnozy

 

12:15 – O. dr Michał Ziółkowski: Transhumanizm – w stronę religii enkefalocentrycznej

 

12:30 – Dr Jarosław Sempryk: Globalizacja czy kolonizacja – kogo interesuje ład społeczny?

Abstract: Coraz większa współzależność gospodarki i zaawansowanej technologii jeszcze bardziej pogłębia lukę, jaka istnieje między biednymi a bogatymi. Dlaczego tak się dzieje? Czy zarządzanie etyczne w ogóle jest możliwe? W artykule omówiono najważniejsze zagrożenia wynikające z procesu globalizacji. Zwrócono szczególną uwagę na destrukcję środowiska spowodowaną transferem brudnych technologii. Omówiono kwestię pauperyzacji społeczeństwa, jak również wzrost zadłużenia i inne negatywne strony procesu globalizacji. Co mogą zrobić przedsiębiorstwa, aby ich praktyki były lepsze, bardziej etyczne? Komputeryzacja, zaawansowane technologie i możliwość dokonywania wyborów konsumpcyjnych prowadzą do głębokich przemian społecznych, w tym również ubóstwa i biedy. Ale kapitalistyczne firmy nie są jedynym podmiotem, który o tym decyduje.

12:30-12:45 – DYSKUSJA

12:45 – Zakończenie konferencji

 

Biogramy Prelegentów

 

Bogusław Drożdż, kapłan diecezji legnickiej, profesor nadzwyczajny Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, kierownik katedry Nowej Ewangelizacji w Instytucie Historii Kościoła i Teologii Pastoralnej tejże uczelni; wykładowca w Wyższym Seminarium Duchownym Diecezji Legnickiej; w latach 1996-2018 dyrektor Biblioteki seminaryjnej w Legnicy; w latach 2007-2012 sekretarz generalny I Synodu Diecezji Legnickiej; członek Zespołu ds. Nowej Ewangelizacji Konferencji Episkopatu Polski; asystent kościelny Katolickiego Stowarzyszenia „Civitas Christiana w diecezji legnickiej; dyrektor Diecezjalnego Centrum Edukacyjnego w Legnicy; od czerwca 2018 r. proboszcz parafii pw. Matki Bożej Królowej Polski w Legnicy. Redaktor naczelny dwóch naukowych periodyków: „Perspectiva. Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne” oraz „Społeczeństwo. Studia, prace badawcze i dokumenty z zakresu nauki społecznej Kościoła”. Od lutego 2021 r. postulator w procesie beatyfikacyjnym sługi Bożego Henryka II Pobożnego. Jest autorem kultu książek, blisko 200 artykułów naukowych i popularno-naukowych oraz kilkuset esejów. Zainteresowaniami naukowymi celuje w problematykę ewangelizacji („starej” i „nowej”) oraz duszpasterstwa i apostolstwa społecznego.

 

Mikołaj Krasnodębski Mikołaj (1976), doktor habilitowany filozofii. Profesor Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Głogowie. Dotychczas opublikował: Dusza i ciało. Zagadnienie zjednoczenia duszy i ciała w wybranych tekstach Tomasza z Akwinu oraz w filozofii tomistycznej (Warszawa 2004), Człowiek i paideia. Realistyczne podstawy filozofii wychowania (Warszawa 2008, 2009, 2019), W poszukiwaniu duchowej elegancji. W Polskim Radio w Chicago z dr. Mikołajem Krasnodębskim rozmawiają Krzysztof Arsenowicz i Paweł Manelski (Chicago-Warszawa 2011, 2019), Zarys dziejów ateńskiej historii wychowania. Paideia od Sokratesa do Zenona (Warszawa 2011), Integralna antropologia wychowania. Filozofia wychowująca tomizmu konsekwentnego (Białystok 2013), Myśl pedagogiczna neoscholastyki i neotomizmu (red. naukowa tomu, Warszawa 2014), Nowa szkoła – nowy nauczyciel (red. z. T. Stankiewicz, M. Lejzerowicz, Warszawa 2014), Antropologia edukacji – wybrane aporie w świetle filozofii klasycznej (Głogów 2018), Spór o rodzinę. Filozoficzno-cywilizacyjne fundamenty myślenia o rodzinie (Warszawa 2019), W obronie człowieka. Zarys antropologii filozoficznej Franciszka Gabryla (1866-1914) (Warszawa-Radzymin 2020). Pomysłodawca i redaktor naczelny roczników: „Zeszytów Naukowych Szkoły Wyższej Przymierza Rodzin – Seria Pedagogiczna”, „Paideia”. Prowadzi badania i wykłada: historię filozofii, antropologię filozoficzną i filozofię edukacji. Żonaty, czworo dzieci.

 

Jarosław Sempryk, doktor nauk ekonomicznych w zakresie nauk o zarządzaniu (Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu), absolwent Wydziału Zarządzania Administracji i Informatyki WSZP, absolwent Wydziału Filozofii Uniwersytetu we Wrocławiu, tłumacz przysięgły języka angielskiego, członek Stowarzyszenia Tłumaczy Polskich, od wielu lat współpracuje z redakcją czasopisma „Perspectiva. Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne”, autor wielu artykułów naukowych i popularno-naukowych. W kręgu jego zainteresowań znajdują się współczesne zagadnienia globalizacji i marginalizacji społecznej, filozofii zarządzania oraz sprawiedliwości w kontekście problematyki edukacji i zarządzania.

 

Piotr Sutowicz, historyk, publicysta, działacz katolicki, wiceprzewodniczący Rady Nadzorczej Katolickiego Stowarzyszenia „Civitas Christiana”, zastępca redaktora naczelnego kwartalnika „Civitas Christiana”, członek zespołu redakcyjnego kwartalnika naukowego „Społeczeństwo” zajmującego się studiami nad katolicką nauką społeczną.

 

Rafał Szopa, absolwent Papieskiego Wydziału Teologicznego we Wrocławiu, mgr teologii w zakresie filozofii oraz absolwent studiów podyplomowych filozoficzno-etycznych na PWT. Doktorat na Papieskim Wydziale Teologicznym we Wrocławiu w Instytucie Filozofii Chrześcijańskiej w zakresie filozofii. Pracownik Katedry Nauk Humanistycznych i Społecznych Wydziału Zarządzania na Politechnice Wrocławskiej. Prowadzi zajęcia z przedmiotów humanistycznych, takich jak: filozofia, wstęp do filozofii, etyka, etyka inżynierska, etyka nowych technologii, komunikacja społeczna. Tematyka publikowanych prac dotyczy teorii partycypacji bytu i jej zastosowań, ateizmu i filozofii przyrody, teorii poznania oraz nowych technologii w ujęciu filozoficznym. Był współorganizatorem konferencji międzynarodowych, uczestniczył czynnie w konferencjach w Polsce i za granicą. Popularyzuje naukę w ramach corocznych edycji Dolnośląskiego Festiwali Nauki. Współpracownik Studium św. Hildegardy z Bingen na PWT we Wrocławiu. Od 2020 r. członek rady naukowej czasopisma „Perspectiva – Legnickie Studia Teologiczno-Historyczne”.

 

Jan Wadowski, dr hab. prof. uczelni. Pracuje na Politechnice Wrocławskiej. Studia magisterskie i doktoranckie na PWT we Wrocławiu. 3 letnie studia na UWr – filologia polska. Habilitacja w 2014 r. na PWT we Wrocławiu. Autor 4 pozycji książkowych oraz około 100 artykułów. Podstawowe obszary badań to: antropologia filozoficzna, metafizyka, etyka, filozofia społeczna, filozofia techniki i cywilizacji.